भक्तपुर क्यान्सर अस्पताल: क्यान्सर विरुद्धको लडाइँमा नेतृत्व

विश्व क्यान्सर दिवस २०२६: क्यान्सर सेवाको पहुँचमा रहेको दूरी कम गरौँ (Close the Care Gap)
जनचेतना, कार्य र आशाको लागि एक आह्वान

विश्वव्यापी क्यान्सर संकट

क्यान्सर विश्वभर मृत्युको प्रमुख कारणहरूमध्ये एक हो, जसले वार्षिक करिब १ करोड मानिसको ज्यान लिने गर्दछ। नेपालमा पनि क्यान्सरको भार निरन्तर बढिरहेको छ, जहाँ प्रत्येक वर्ष अनुमानित ५०,००० नयाँ क्यान्सरका बिरामीहरू थपिने गर्छन्। यो रोगले कुनै उमेर, वर्ग वा भूगोल भन्दैन, जसले यसलाई एक साझा स्वास्थ्य चुनौती बनाएको छ। यी तथ्याङ्कहरू डरलाग्दो भए तापनि यसको अर्को पाटो आशावादी छ: क्यान्सर धेरै हदसम्म रोकथाम गर्न सकिन्छ, चाँडो पत्ता लगाउन सकिन्छ र प्रभावकारी उपचार पनि सम्भव छ।

क्यान्सरलाई बुझौँ: ज्ञान नै शक्ति हो

क्यान्सर एउटै मात्र रोग नभएर २०० भन्दा बढी विभिन्न अवस्थाहरूको समूह हो, जसमा कोषहरू असामान्य रूपमा बढ्ने र शरीरका अन्य भागमा फैलिने गर्दछन्। फोक्सो, स्तन, पाठेघरको मुख, मलद्वार र पेटको क्यान्सर नेपालमा धेरै देखिने मुख्य प्रकारहरू हुन्।

क्यान्सरका केही मुख्य चेतावनी संकेतहरू:

• विनाकारण तौल घट्नु वा अत्यधिक थकाई लाग्नु।
• दिसा-पिसाबको बानीमा परिवर्तन आउनु।
• असामान्य रूपमा रक्तश्राव हुनु।
• स्तन वा शरीरको अन्य भागमा गाँठागुँठी वा गिर्खा देखिनु।
• लामो समयसम्म खोकी लागिरहनु वा स्वर धोद्रो हुनु।
• खाना निल्न कठिनाइ हुनु वा अपच हुनु।
• कोठीको रङ्ग वा आकारमा परिवर्तन आउनु।
• निको नहुने घाउहरू।

चाँडो पहिचान भएमा धेरै प्रकारका क्यान्सरहरू ९० प्रतिशतभन्दा बढी निको हुन सक्छन्।

रोकथाम: रक्षाको पहिलो पंक्ति

विशेषज्ञहरूका अनुसार ५० प्रतिशत क्यान्सरलाई जीवनशैलीमा परिवर्तन गरेर रोकथाम गर्न सकिन्छ:
१. सुर्तीजन्य पदार्थको त्याग: सुर्तीको सेवन क्यान्सरबाट हुने मृत्युको २५ प्रतिशत कारण हो। यसलाई त्याग्नु नै रोकथामको पहिलो कदम हो।
२. स्वस्थ खानपान र व्यायाम: फलफूल, तरकारी र सागपातको सेवन बढाउने र नियमित व्यायाम गर्नाले जोखिम कम हुन्छ।
३. मदिरा सेवनमा नियन्त्रण: कलेजो, स्तन र मलद्वारको क्यान्सर कम गर्न मदिरा सेवन सीमित गर्नुहोस्।
४. घामबाट सुरक्षा: छालाको क्यान्सरबाट बच्न चर्को घामबाट जोगिनुहोस्।
५. खोप (Vaccination): एचपिभी (HPV) खोपले पाठेघरको मुखको क्यान्सर र हेपाटाइटिस ‘बी’ खोपले कलेजोको क्यान्सरबाट जोगाउँछ।
६. नियमित स्क्रिनिङ: स्तन, पाठेघर र मलद्वारको क्यान्सर समयमै पत्ता लगाउन नियमित स्वास्थ्य परीक्षण गर्नुहोस्।

भावनात्मक यात्रा: बिरामीलाई साथ र सहयोग

क्यान्सरको निदानले बिरामी र परिवारको जीवनमा ठूलो धक्का पुर्‍याउँछ। शारीरिक पीडासँगै डर, चिन्ता र अन्योलले उनीहरूलाई घेर्न सक्छ।

• बिरामीका लागि: तपाईं एक्लो हुनुहुन्न। चिकित्सा उपचार जत्तिकै मानसिक स्वास्थ्य र सकारात्मक सोच पनि महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
• हेरचाह गर्नेका लागि: बिरामीको कुरा सुन्नुहोस्, उनीहरूलाई व्यावहारिक सहयोग गर्नुहोस् र उनीहरूको मनोबल उच्च राख्न मद्दत गर्नुहोस्।

भक्तपुर क्यान्सर अस्पताल: क्यान्सर विरुद्धको लडाइँमा नेतृत्व

नेपालको ऐतिहासिक सहर भक्तपुरको मुटुमा रहेको भक्तपुर क्यान्सर अस्पताल देशैभरका क्यान्सर बिरामीहरूका लागि आशाको केन्द्र बनेको छ। यो अस्पतालले अत्याधुनिक प्रविधि र मानवीय सेवाको संगमबाट उच्चस्तरीय उपचार प्रदान गर्दै आएको छ।

अस्पतालका सेवाहरू:

• अत्याधुनिक इमेजिङ र डायग्नोस्टिक सेवा।
• मेडिकल, सर्जिकल र रेडिएसन अंकोलोजी (विकिरण उपचार)।
• आधुनिक र आरामदायी वातावरणमा केमोथेरापी सेवा।
• दक्ष विशेषज्ञ र नर्सिङ टोलीद्वारा एकीकृत उपचार।

सुलभ र पहुँचयोग्य उपचार:
आर्थिक अभावका कारण कसैले पनि उपचारबाट वञ्चित हुनु नपरोस् भन्ने उद्देश्यले अस्पतालले विभिन्न सरकारी अनुदान, बिमा कार्यक्रम र सहुलियत योजनाहरू उपलब्ध गराउँदै आएको छ। यहाँ उपचार मात्र नभई पोषण परामर्श, दुखाइ व्यवस्थापन (Palliative Care) र मनोसामाजिक परामर्श पनि प्रदान गरिन्छ।

यस विश्व क्यान्सर दिवसमा हाम्रो भूमिका

• परीक्षण गराउनुहोस्: म्यामोग्राम वा प्याप स्मियर जस्ता परीक्षणहरू समयमै गराउनुहोस्।
• स्वस्थ बानी बसाल्नुहोस्: धुम्रपान छोड्नुहोस् र स्वस्थ जीवनशैली अपनाउनुहोस्।
• जनचेतना फैलाउनुहोस्: क्यान्सर सम्बन्धी जानकारी परिवार र साथीभाइमा साझा गर्नुहोस्।
• बिरामीलाई सहयोग गर्नुहोस्: क्यान्सरसँग लडिरहेकाहरूलाई माया र हौसला दिनुहोस्।

आशाको सन्देश

आज क्यान्सर पहिले जस्तो ‘मृत्युदण्ड’ होइन। चिकित्सा विज्ञानमा भएका नयाँ आविष्कारहरू (जस्तै: इम्युनोथेरापी र प्रिसिजन मेडिसिन) ले जटिल क्यान्सरको उपचारलाई पनि सहज बनाउँदै लगेका छन्। क्यान्सर जितेर पुन: सक्रिय र अर्थपूर्ण जीवन बिताइरहेका हजारौँ मानिसहरू हाम्रा लागि प्रेरणाका स्रोत हुन्।

निष्कर्ष:
विश्व क्यान्सर दिवस २०२६ ले हामीलाई एकजुट हुन प्रेरित गर्छ। देशैभरका नागरिकका लागि भक्तपुर क्यान्सर अस्पताल सधैँ साथमा छ। क्यान्सर शक्तिशाली हुन सक्छ, तर मानवीय संकल्प, उत्कृष्ट चिकित्सा र करुणा त्योभन्दा धेरै शक्तिशाली छ।

थप जानकारी वा परामर्शका लागि:

website: https://bch.gov.np/

फोनः ०१-६६११५३२|०१-६६१४४३०
भक्तपुर क्यान्सर अस्पताल, भक्तपुर, नेपाल।
सम्झनुहोस्: समयमै गरिने पहिचानले जीवन बचाउँछ।

#WorldCancerDay #CloseTheCareGap #CancerAwareness #BhaktapurCancerHospital #HopeInHealing #नेपालक्यान्सरसतर्कता

Content By: Phr. Nirajan Regmi